Europa moet de afhankelijkheid van fossiele brandstoffen beëindigen

Europa heeft vooruitgang geboekt in de energietransitie, maar fossiele brandstoffen domineren nog steeds de energiemix. Europa heeft grote stappen gezet in het verschuiven van elektriciteitsproductie op basis van fossiele brandstoffen naar hernieuwbare oplossingen. Vandaag de dag is bijna de helft van de elektriciteit geproduceerd in Europa afkomstig uit hernieuwbare bronnen. Dit is een aanzienlijke vooruitgang en toont aan dat grootschalige transformatie mogelijk is wanneer beleid, investeringen en innovatie op één lijn liggen. Kunstmatige intelligentie en datacenters, elektrische voertuigen, warmtepompen, waterstofproductie en de elektrificatie van de industrie vereisen enorme hoeveelheden extra elektriciteit. De opwekking van hernieuwbare stroom zal blijven groeien, maar het kunnen voldoen aan de versnellende vraag is een grote uitdaging. Elektriciteit vertegenwoordigt maar ongeveer een derde van het totale energieverbruik in Europa. De overige twee derde van het energieverbruik is nog steeds sterk afhankelijk van fossiele brandstoffen. Dit betekent dat Europa meer dan alleen elektrificatie nodig heeft om de afhankelijkheid van fossiele brandstoffen met de nodige snelheid en schaalgrootte te verminderen.

Vervoer biedt een van de grootste kansen

Vervoer is de op één na grootste broeikasgasemissies-uitstotende sector van de EU. Wegvervoer is daarbinnen verantwoordelijk voor meer dan 70% van de emissies. Het beëindigen van Europa's afhankelijkheid van vloeibare fossiele brandstoffen in alle vervoersmodaliteiten moet daarom een strategische prioriteit zijn. We moeten de acceptatie en het gebruik van alle hernieuwbare oplossingen versnellen, inclusief hernieuwbare elektriciteit en hernieuwbare vloeibare brandstoffen.

Europa moet de transitie weg van fossiele brandstoffen in het vervoer versnellen

Er bestaan al verschillende manieren om de afhankelijkheid van fossiele brandstoffen te verminderen. Elektrificatie speelt een sleutelrol in personenvervoer en stedelijke mobiliteit. Waterstof en e-brandstoffen kunnen in de loop van de tijd belangrijker worden. Maar hernieuwbare vloeibare brandstoffen leveren onmiddellijk impact. Vandaag al. Hernieuwbare brandstoffen, geproduceerd uit afval- en reststoffen en andere hernieuwbare grondstoffen, bieden een schaalbare manier om fossiele brandstoffen te vervangen zonder dat we moeten wachten op een volledige transformatie van voertuigen of de bijbehorende infrastructuur. Ze kunnen worden gebruikt in bestaande voertuigen, gedistribueerd via de bestaande brandstofinfrastructuur en snel worden ingezet binnen het huidige transportsysteem. Daardoor kunnen we de reductie van broeikasgasemissies versnellen en een goed alternatief bieden voor het gebruik van vloeibare fossiele brandstoffen.

Onmiddellijke impact

Hernieuwbare diesel (ook bekend als ‘HVO100’) en hernieuwbare vliegtuigbrandstof (bekend als ‘SAF’) worden al op industriële schaal geproduceerd. De productiecapaciteit blijft groeien in Europa en daarbuiten. Op de weg wordt hernieuwbare diesel al naast elektrificatie gebruikt om de afhankelijkheid van fossiele brandstoffen te verminderen. HVO100 wordt in toenemende mate gebruikt in het vrachtvervoer en in andere zware voertuigen. Het wegvervoer profiteert echter niet van een langdurig en juridisch bindend beleidsinstrument voor defossilisering van brandstoffen, zoals de ReFuelEU Aviation en FuelEU Maritime Regulations. Een minimumaandeel voor hernieuwbare vloeibare brandstoffen moet dan ook worden opgenomen in de EU RED transportdoelstelling voor na 2030. Dat helpt om de acceptatie van biobrandstoffen in zowel nieuwe als bestaande wagenparken te versnellen. In de luchtvaart is hernieuwbare vliegtuigbrandstof (SAF) de enige schaalbare oplossing die momenteel beschikbaar is om emissies van passagiers- en vrachtvluchten aanzienlijk te verminderen. Dankzij de ReFuelEU-mandaten groeit de productie van SAF snel en zal deze naar verwachting blijven groeien tot 2050. Aanvullende maatregelen aan de vraagzijde zijn echter nodig om de acceptatie in de luchtvaartsector te versnellen, onder meer door de aanstaande herziening van het EU Emissions Trading System (ETS) voor de luchtvaart. Belangrijk is dat broeikasgasemissies door het gebruik van hernieuwbare brandstoffen onmiddellijk worden verminderd, gebruikmakend van bestaande voertuigen, infrastructuur en logistieke systemen. Dit maakt een snelle inzet mogelijk zonder dat een volledige transformatie van het systeem nodig is.

Flexiteit en schaalbaarheid zijn belangrijk

Een van de belangrijkste voordelen van hernieuwbare brandstoffen is de flexibiliteit. Geavanceerde productietechnologieën maken het mogelijk om hernieuwbare brandstoffen te produceren uit een breed en steeds diverser scala aan hernieuwbare grondstoffen. Dat ondersteunt verdere opschaling in de loop van de tijd, wat op zijn beurt de veerkracht en strategische autonomie van Europa versterkt. Als beleid voldoende lange termijn zekerheid biedt, dan kan de industrie voor hernieuwbare brandstoffen aanzienlijke investeringen mobiliseren, extra productiecapaciteit toevoegen en bijdragen aan de broodnodige versnelde verschuiving van fossiele naar hernieuwbare energie in de komende decennia.

Europa heeft alle hernieuwbare oplossingen nodig

Hernieuwbare elektriciteit blijft centraal staan in de energietransitie. Maar hernieuwbare vloeibare brandstoffen en andere hernieuwbare energiedragers spelen ook een essentiële rol in de snelle en grootschalige transitie weg van fossiele brandstoffen. De focus moet niet alleen liggen op hoe we mobiliteit en industrie van energie voorzien. Het moet gaan om het vervangen van fossiele brandstoffen waar levensvatbare hernieuwbare alternatieven al beschikbaar zijn. Om de veerkracht te versterken, de energiezekerheid te verbeteren en emissiereducties te versnellen, moet Europa de overgang van fossiel naar hernieuwbaar versnellen. Dat betekent gebruikmaken van alle hernieuwbare oplossingen die vandaag de dag beschikbaar zijn en deze allemaal te ondersteunen.